Krishi Jagran Punjabi
Menu Close Menu

IPI ਨੇ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਖਾਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਹਲਦੀ ਦਾ ਝਾੜ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਤੇ ਵੈਬਿਨਾਰ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ

Tuesday, 13 July 2021 12:19 PM
The key speakers of the discussion Dr P.K. Karthikeyan, Assistant Professor (soil science), Annamalai University & Dr Adi Perelman, Coordinator of India, International Potash Institute

The key speakers of the discussion Dr P.K. Karthikeyan, Assistant Professor (soil science), Annamalai University & Dr Adi Perelman, Coordinator of India, International Potash Institute

ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪੋਟਾਸ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ (IPI), ਸਵਿਜ਼ਰਲੈਂਡ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਜਾਗਰਣ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੇਜ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ' ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਖਾਦ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਇਕ ਲਾਈਵ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਆਦਿ ਪੈਰੇਲਮੈਨ, ਇੰਡੀਆ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ, ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪੋਟਾਸ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ, ਅਤੇ ਡਾ. ਪੀ.ਕੇ. ਕਾਰਤੀਕੇਅਨ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ (ਮਿੱਟੀ ਵਿਗਿਆਨ), ਅੰਨਾਮਲਾਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਨੇ ਭਾਗ ਲੀਤਾ। ਇਹ ਚਰਚਾ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਈਰੋਡ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪੋਟਾਸ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਅੰਨਾਮਲਾਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਧਿਐਨ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਸੀ। ਇਹ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚਰਚਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਡਾ: ਪੀ.ਕੇ. ਕਾਰਤੀਕੇਅਨ ਨੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਸੰਪੂਰਨ ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲਾਈਵ ਸਰੋਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵੀ ਦਿੱਤੇ। ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ੀ ਜਾਗਰਣ ਦੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਪੇਜ ਤੇ https://www.facebook.com/krishijagran/videos/546841659694981 ਜਾ ਕੇ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹੋ।

A still from the live discussion

A still from the live discussion

ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਖਾਦ ਕੀ ਹੈ?

ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਵਿੱਚ 260 ਮਿਲੀਅਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਜਮ੍ਹਾ ਚੱਟਾਨਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਟ ਉੱਤੇ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ 1200 ਮੀਟਰ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਤੇ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਤੋਂ ਫਸਲ ਦੀ ਸਲਫਰ, ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ, ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਕੈਲਸੀਅਮ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਅਤੇ ਘਾਟ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਲੂਣ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇਕ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਇਕ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਰੀਲਿਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਹਾਲਾਂਕਿ, ਘੁਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਰੇਕ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਖਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ

ਭਾਰਤ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਦਾ ਇਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਤਪਾਦਕ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਉੜੀਸਾ, ਕਰਨਾਟਕ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਗੁਜਰਾਤ, ਮੇਘਾਲਿਆ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਹਲਦੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਲਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦੌਰਾਨ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹਦਾ ਹੀ ਝਾੜ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਲਦੀ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਦੌਰਾਨ ਮੌਸਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ' ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Turmeric Rhizomes

Turmeric Rhizomes

ਜਲਵਾਯੂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ

  • ਹਲਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ 25-39*C ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਖੰਡੀ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਲਗਭਗ 1500 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਬਾਰਸ਼ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਵਾਲੀ ਬਾਰਸ਼ ਸਿੰਚਾਈ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

  • ਇਸ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ 4.5-7.5 pH ਦੇ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਕਾਸੀ ਵਾਲੀ ਰੇਤਲੀ ਜਾਂ ਚਿਕਣੀ ਦੋਮਟ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ:

ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਅਤੇ ਫਾਸਫੋਰਸ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ, ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ, ਕੈਲਸੀਅਮ ਅਤੇ ਸਲਫਰ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਹਲਦੀ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਚਿਤ ਖਾਦ ਹੈ।

ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਵਿੱਚ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਸੰਘਟਨ

  • 46% SO3 (ਸਲਫਰ ਟ੍ਰਾਈਆਕਸਾਈਡ) ਸਲਫਰ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਬੋਤਮ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਉਪਲਬਧਤਾ ਤੋਂ ਹੋਰ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ N ਅਤੇ P ਦੀ ਕਾਰਜਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

  • 13.5% K2O (ਡਾਇ-ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਆਕਸਾਈਡ) ਪੌਦੇ ਦੇ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

  • 5.5 % MgO (ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਆਕਸਾਈਡ) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

  • 16.5 % CaO (ਕੈਲਸੀਅਮ ਆਕਸਾਈਡ) ਕੋਸ਼ਿਕਾ ਵਿਭਾਜਨ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੋਸ਼ਿਕਾ ਭੀਤਿ ਲਈ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਤੱਤ ਹੈ।

ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ:

  • ਇਹ ਇਕ ਕੁਦਰਤੀ ਖਣਿਜ (ਡੀਹਾਈਡਰੇਟ ਪੌਲੀ ਹੈਲੀਟ) ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ, ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ, ਸਲਫਰ, ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

  • ਇਸਦੇ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਸੰਰਚਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਘੁਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਛੱਡਦਾ ਹੈ.ਇਸ ਲਈ, ਫਸਲ ਚੱਕਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

  • ਇਹ ਹਲਦੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਝਾੜ ਨੂੰ ਪੱਕੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਯੋਗ: ਅੰਨਾਮਲਾਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੋਟਾਸ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਉਟ, ਸਵਿੱਟਜਰਲੈਂਡ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਤੋਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਈਰੋਡ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਦੇ ਝਾੜ 'ਤੇ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਲ 2019-20 ਵਿੱਚ ਪਾਟ ਕਲਚਰ ਅਤੇ 2020-21 ਵਿੱਚ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੀਆਂ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਖੁਰਾਕਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਰਾਈਜ਼ੋਮ, ਕੋਲੋਰੋਫਿਲ ਅਤੇ ਕਰਕਯੂਮਿਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਝਾੜ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਅਵਲੋਕਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

Field experiment

Field experiment

ਨਤੀਜਾ:

  • ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਚੰਗੇ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਤੀਜੇ ਮਿਲੇ।

  • ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਈਜ਼ੋਮ ਦਾ ਝਾੜ ਵਧਿਆ।

  • ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਲਈ ਐਮਓਪੀ ਅਤੇ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਨੁਪਾਤਾ 1: 1 ਜਾਂ 2: 1 ਜਾਂ 1: 2 (ਐਮਓਪੀ: ਪੀਐਚ) ਦੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਐਮਓਪੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਨਾਲੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਰਾਈਜ਼ੋਮ ਝਾੜ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

  • ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਕਰਕਯੂਮਿਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਸੁਧਾਰ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਇਹ 14.2% ਤੋਂ 73.9% ਤਕ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

  • ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਹਲਦੀ ਦੇ ਝਾੜ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਘੱਟ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸਿੱਟਾ:

ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਲਦੀ ਦੀ ਚੰਗੀ ਫਸਲ ਲਈ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਐਮਓਪੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪੋਲੀਹੈਲਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਲਦੀ ਦੇ ਝਾੜ ਅਤੇ ਗੁਣਵਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਖਾਦ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗੀ।

Industry News Turmeric International Potash Institute Polyhalite Fertilizer IPI
English Summary: International Potash Institute conducted Webinar on Enhancing Yield and Quality of Turmeric Crop with Polyhalite Fertilizer

ਖੇਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਲਈ ਆਪਣਾ ਸਮਰਥਨ ਦਿਖਾਓ .. !!

ਪਿਆਰੇ ਪਾਠਕ, ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਤੁਹਾਡਾ ਧੰਨਵਾਦ | ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਪਾਠਕ ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਕ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਹਨ | ਸਾਨੂੰ ਖੇਤੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਸਹਾਇਤਾ ਜਾਂ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ | ਸਾਡੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਤੁਹਾਡਾ ਹਰ ਸਹਿਯੋਗ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ |

ਤੁਸੀ ਸਾਨੂ ਸਹਿਯੋਗ ਜਰੂਰ ਕਰੋ ( Contribute Now )

Share your comments

Krishi Jagran Punjabi Magazine subscription

CopyRight - 2021 Krishi Jagran Media Group. All Rights Reserved.