Krishi Jagran Punjabi
Menu Close Menu

ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਫਸਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ

Friday, 06 December 2019 04:27 PM

ਪਿਆਜ਼ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਬਜ਼ੀ ਹੈ. ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਕਵਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ. ਇਸਦੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਸ ਨੂੰ ਪੀਲੀਆ, ਕਬਜ਼, ਬਵਾਸੀਰ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ. ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਾੜ੍ਹੀ ਦੇ ਮੌਸਮ (ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਮਈ) ਵਿਚ ਮੈਦਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਸਾਉਣੀ (ਅਗਸਤ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ) ਵਿਚ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ.

ਪਿਆਜ਼ ਧੁੱਪ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਫਸਲ ਹੈ | ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਫਸਲ ਹੈ. ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਵਾਧੇ ਲਈ 10 ਤੋਂ 15 ਡਿਗਰੀ ਸੈਲਸੀਅਸ ਅਤੇ ਕੰਦਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ 20 ਤੋਂ 30 ਡਿਗਰੀ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ 10 ਤੋਂ 12 ਘੰਟੇ ਦੀ ਧੁੱਪ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਖੇਤ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਵਾਰ ਜੁਤਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ | ਤਾਂਕਿ ਮਿੱਟੀ ਭੁਰਭੁਰੀ ਹੋ ਜਾਏ |

ਖੇਤ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ 15 ਕੁਇੰਟਲ ਗੰਦੀ ਗੋਬਰ ਦੀ ਖਾਦ ਪਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਬਿਜਾਈ ਦੇ 30 ਤੋਂ 60 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਤੀ ਬੀਘਾ ਨਦੀਨ ਵਿਚ 8 8 ਕਿਲੋ ਯੂਰੀਆ ਪਾਓ. ਇੱਕ ਵਿੱਘੇ ਲਈ 700 ਤੋਂ 800 ਗ੍ਰਾਮ ਬੀਜ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਬੀਜ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਲੀਮਾਰ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਪਹਿਲਾਂ ਨਰਸਰੀ ਲਈ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਹਲ ਵਾਹੋ |

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਵਿਚ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਗੋਬਰ ਦੀ ਖਾਦ ਜਾਂ ਕੰਪੋਸਟ ਪਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਰੇਤਲੀ ਲੋਮ ਲੈਂਡ ਨਰਸਰੀ ਲਈ ਜਮੀਨ ਉਪਯੁਕਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ | ਮੰਜਾ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 15 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ | ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ  2-3 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਸੰਘਣੀ ਸਤਹ ਦੇ ਨਾਲ ਫਿਲਟਰ ਵਧੀਆ ਬਾਰੀਕ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਸੜੇ ਹੋਏ ਗੋਬਰ ਦੀ ਖਾਦ ਜਾਂ ਕੰਪੋਸਟ ਖਾਦ ਨਾਲੋਂ ਟਕ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ

ਬੀਜ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਜਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ | ਇਹ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਰਸਰੀ ਦੀ ਸਿੰਜਾਈ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਝਰਨੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਪਿਆਜ਼ ਨੂੰ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਤਾਰ ਤੋਂ ਕਤਾਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 15-20 ਸੈਮੀ ਅਤੇ ਪੌਦੇ ਤੋਂ ਪੌਦੇ ਤੱਕ ਦੀ ਦੂਰੀ  8-10 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ |  45-50 ਦਿਨ ਪੁਰਾਣੀ ਪੌਦੇ ਜਦੋ 6-8  ਇੰਚ ਲੰਬੇ ਹੋ ਜਾਣ ਤਾ ਰੋਪਾਈ ਦੇ ਲਈ ਉਪਯੁਕਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ |

ਰੋਪਾਈ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਹਲਕੀ ਸਿੰਚਾਈ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ | ਜਦੋਂ ਪਿਆਜ਼ ਦੇ ਪੱਤੇ ਪੀਲੇ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਹੋਨ ਲਗ ਜਾਣ ਤਾਂ ਸਿੰਚਾਈ ਬੰਦ ਕਰੋ | 10-15 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਪੌਦੇ ਦੇ 50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਪੱਤੇ ਪੀਲੇ ਪੈਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣ ਤਾ ਕੰਦਾਂ ਦੀ ਖੁਦਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੋ ਫਿਰ ਕੰਦ ਤੋਂ 2.0 ਤੋਂ 2.5 ਸੈ.ਮੀ. ਛੱਡ ਕੇ ਪੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵਡ ਦੋ |

ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਟੋਰੇਜ ਵਿਚ ਰੱਖੋ

ਪਿਆਜ਼ ਨੂੰ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਦ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁੱਕੋ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਸਿਹਤਮੰਦ (4-6 ਸੈਮੀ. ਆਕਾਰ) ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਠੋਸ ਕੰਦ ਪਕਾਏ ਜਾਣ |

ਨਮੀ ਰਹਿਤ ਹਵਾਦਾਰ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭੰਡਾਰਨ ਕਰੋ |

ਸਟੋਰੇਜ ਵਿਚ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਪਰਤ ਦੀ ਮੋਟਾਈ 15 ਸੈਮੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ |

ਸਟੋਰੇਜ਼ ਦੌਰਾਨ ਗੰਦੇ ਗੰਦੇ ਕੰਦ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਹਟਾਏ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ |

ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫਸਲ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ

ਪੌਦੇ ਦੀ ਕਮਰ ਤੋੜਣ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ: ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਪੌਦੇ ਦਾ ਤਣਾ ਦਾਗ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੌਦਾ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਟੈਮਫਿਲਮ ਸਮੀਅਰ ਰੋਗ: ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਜਾਮਨੀ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਧੱਫੜ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ. ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਪੱਤੇ ਝੁਲਸਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ | ਡਾਉਨਾਈ ਮਿਲਦੂ: ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪੱਤੇ ਪੀਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਝੁਲਸਣ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ |

ਧੱਬੇ: ਇਹ ਕੀੜੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਰਸ ਚੂਸ ਕੇ ਫਸਲ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚਿੱਟੇ ਦਾਗ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੱਤੇ ਸੁੱਕੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ. ਫ਼ਸਲ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਛਿੜਕਾਅ ਕਰੋ।

ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫਸਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖੇਤੀ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ Onion crop management Onion farming Onion cultivation

Share your comments


CopyRight - 2020 Krishi Jagran Media Group. All Rights Reserved.